तिरुवनंतपुरममध्ये अखेर स्वतःची मेट्रो प्रणाली सुरू होण्याच्या दिशेने वाटचाल सुरू आहे. लहान 'लाइट मेट्रो' आणि प्रमाणित हेवी मेट्रो यांपैकी काय निवडावे यावर सरकारने अनेक वर्षे चर्चा केल्यानंतर, त्यांनी अखेर अंतिम योजना निश्चित केली आहे.
नवीन तिरुवनंतपुरम मेट्रोची रचना शहराची वाढती लोकसंख्या आणि प्रमुख वाहतूक कोंडीची ठिकाणे लक्षात घेऊन करण्यात आली आहे. नवीनतम योजनेनुसार, हे जाळे ३१ किलोमीटर लांबीचे असून, ते पप्पनमकोडपासून कझाकुट्टम आणि आंचक्कलपर्यंतच्या प्रमुख भागांना जोडेल.
सध्या, कोची मेट्रो रेल लिमिटेड (KMRL) अंतिम, सुधारित प्रकल्प अहवाल मुख्य मंजुरीसाठी राज्य सरकारकडे सुपूर्द करत आहे. या ब्लॉगमध्ये, आपण प्रस्तावित मार्ग कसा दिसतो आणि त्याचा शहरातील मालमत्तेच्या किमतींवर कसा परिणाम होणार आहे, हे पाहणार आहोत.
तिरुवनंतपुरम मेट्रो: सध्याच्या प्रकल्पाचा आढावा
| तपशील |
तपशील |
| प्रकल्पाचे नाव |
तिरुवनंतपुरम मेट्रो |
| स्थिती |
प्रस्तावित |
| कॉरिडॉरची लांबी |
अंदाजे ३१ किमी |
| प्रस्तावित स्थानके |
२७ |
| मार्ग |
पप्पनमकोड ते एन्चक्कल |
| प्रकार |
उन्नत मेट्रो कॉरिडॉर |
| अंमलबजावणी एजन्सी |
कोची मेट्रो रेल लिमिटेड (केएमआरएल) |
त्रिवेंद्रम लाईट मेट्रो मार्ग नकाशा (प्रस्तावित)
सध्या मंजूर असलेला पहिल्या टप्प्यातील कॉरिडॉर पप्पनमकोड आणि एन्चक्कल दरम्यान नियोजित असून, तो अंदाजे ३१ किमी लांबीचा आहे. या मार्गामुळे शहरातील प्रमुख निवासी क्षेत्रे, टेक्नोपार्क, कझाकोट्टम, मेडिकल कॉलेज, थंपानूर, विमानतळ कॉरिडॉर आणि प्रमुख व्यावसायिक क्षेत्रांमधील संपर्क सुधारण्याची अपेक्षा आहे.
तिरुवनंतपुरम लाईट मेट्रो मार्ग नकाशा
मेट्रो रेल्वे प्राधिकरणाने, मेट्रो लाईन तिरुवनंतपुरम रेल्वे स्टेशनला ओलांडते त्या ठिकाणी विशेष स्पॅन बांधण्याचा प्रस्तावही ठेवला आहे. पल्लिपुरम येथील सीआरपीएफ कॅम्पजवळ एक कार डेपोही बांधण्यात येईल. तो १२.५ हेक्टरच्या शासकीय भूखंडावर बांधण्यात येईल.
सुधारित मेट्रो योजनेअंतर्गत प्रस्तावित मार्ग
अलीकडील प्रकल्प चर्चेनुसार, सुधारित तिरुवनंतपुरम मेट्रो कॉरिडॉर पप्पनमकोड आणि एंचक्कल यांना जोडेल आणि शहराच्या अनेक प्रमुख निवासी, व्यावसायिक आणि रोजगार केंद्रांना समाविष्ट करेल अशी अपेक्षा आहे. अद्ययावत डीपीआरमध्ये अंतिम स्थानकांची यादी, मार्गाचा तपशील आणि अंमलबजावणी योजना दिली जाण्याची अपेक्षा आहे.
सुधारित कॉरिडॉरद्वारे सेवा मिळण्याची अपेक्षा असलेल्या प्रमुख ठिकाणांमध्ये खालील ठिकाणांचा समावेश आहे:
-
पप्पनमकोड
-
करमना
-
ईस्ट फोर्ट
-
थंपानूर
-
पलायम
-
पीएमजी
-
पट्टम
-
केशवदासपुरम
-
उल्लूर
-
श्रीकार्यम
-
कझक्कोट्टम
-
टेक्नोपार्क
-
एन्चक्कल
त्रिवेंद्रम लाईट मेट्रोसाठी जमिनीची आवश्यकता
तिरुवनंतपुरम लाईट मेट्रो प्रकल्पासाठी आवश्यक असलेल्या जमिनीचा तपशील खाली दिला आहे.
| जमिनीचे प्रकार |
क्षेत्र |
| सरकारी जमीन |
८.९२ हेक्टर |
| खाजगी जमीन |
३.०४ हेक्टर |
| एकूण जमीन |
११.९६ हेक्टर |
खाजगी भूखंडांची किंमत सध्याच्या बाजारभावाप्रमाणे ठरवली जाईल. दुसरीकडे, तिरुवनंतपुरम लाईट मेट्रोच्या बांधकामासाठी शासकीय भूखंड विनामूल्य उपलब्ध करून दिले जाऊ शकतात.
तिरुवनंतपुरम मेट्रो: प्रकल्पासाठी निधीचे वाटप
तिरुवनंतपुरम लाईट मेट्रोचे काम अखेर पुढे सरकत आहे. जून २०२६ च्या अर्थसंकल्पात, केरळ सरकारने प्रत्यक्ष कामाला सुरुवात करण्यासाठी निधीचा पहिला हप्ता मंजूर केला आहे.
-
मंजूर निधी: केवळ प्राथमिक कागदपत्रांची पूर्तता आणि प्रत्यक्ष पाहणी सुरू करण्यासाठी सरकारने तात्काळ २० कोटी रुपये मंजूर केले आहेत.
-
नवीन मार्ग योजना: दिल्ली मेट्रो रेल कॉर्पोरेशन (DMRC) शहरासाठी नवीन, अद्ययावत मार्ग नकाशा अंतिम करत असतानाच हा निधी उपलब्ध झाला आहे.
त्रिवेंद्रम लाईट मेट्रो भाडे
केआरटीसीने अद्याप तिरुवनंतपुरम मेट्रोचे भाडे आणि तिकीट दर जाहीर केलेले नाहीत. मेट्रो मार्गाचे काम पूर्ण होण्याच्या सुमारास दरांची सूची प्रसिद्ध केली जाईल. तथापि, प्राधिकरणाने किमान भाडे ११ रुपये आणि कमाल भाडे ४२ रुपये ठेवण्याचा प्रस्ताव दिला आहे.
प्राधिकरणाने बारकोड स्कॅनर, क्यूआर कोड, कॉन्टॅक्टलेस स्मार्ट कार्ड आणि कॉन्टॅक्टलेस स्मार्ट टोकन यांसारख्या प्रगत भाडे संकलन तंत्रज्ञानाची अंमलबजावणी करण्याची योजना आखली आहे.
त्रिवेंद्रम मेट्रोच्या बांधकामाचा तपशील
रेल्वे डबे: त्रिवेंद्रम मेट्रोच्या प्रत्येक ट्रेनमध्ये एक पुढचा डबा, एक मधला डबा आणि पुन्हा एक पुढचा डबा अशा रचनेत तीन डबे असतील. प्रत्येक डब्याची लांबी १८ मीटर आणि रुंदी २.७ मीटर असेल. त्यामुळे, ट्रेनची एकूण लांबी अंदाजे ५४ मीटर असेल.
ट्रॅकची उंची: अनेक उपनगरांमधील अरुंद रस्त्यांमुळे त्रिवेंद्रम शहर महापालिकेला शहरात उन्नत उड्डाणपूल बांधताना आव्हानांचा सामना करावा लागला. जुलै २०१९ मध्ये, केरळच्या मुख्यमंत्र्यांनी सांगितले की त्रिवेंद्रम मेट्रोचा मार्ग थंपानूरला पोहोचण्यासाठी श्रीकारियम, केशवदासपुरम आणि पट्टम या व्यस्त उपनगरांमधून जाईल.
त्रिवेंद्रम मेट्रो महत्त्वाच्या तारखा
११ डिसेंबर, २०१२ : डीएमआरसीने त्रिवेंद्रम मेट्रोचा डीपीआर केरळ सरकारकडे सादर केला.
जून २०१३: राज्य मंत्रिमंडळाने प्रकल्प पुढे नेण्यासाठी DMRC आणि KMCL यांच्यातील कराराला मंजुरी दिली.
२८ ऑगस्ट २०१४: केरळ सरकारने पूर्वीच्या मोनोरेल प्रस्तावाऐवजी मेट्रो रेल्वे प्रणाली राबवण्याचा निर्णय घेतला.
२०१६ - २०१९ : खर्च आणि प्रवासी संख्येच्या अंदाजांबद्दलच्या चिंतांमुळे या प्रकल्पाचे अनेक वेळा पुनरावलोकन आणि सुधारणा करण्यात आल्या.
ऑक्टोबर २०२० : DMRC ने सुधारित सविस्तर प्रकल्प अहवाल (DPR) तयार केला, ज्याला KRTL मंडळाने मंजुरी दिली.
फेब्रुवारी २०२१ : केरळ सरकारने तिरुवनंतपुरम लाईट मेट्रो प्रकल्पाच्या सुधारित डीपीआरला मंजुरी दिली.
२०२४ : कोची मेट्रो रेल लिमिटेड (केएमआरएल) कडे हा प्रकल्प पुढे नेण्याची आणि शहरासाठी सुधारित योजना तयार करण्याची जबाबदारी सोपवण्यात आली.
२०२५ : राज्य सरकारने पप्पनमकोड आणि एंचक्कल दरम्यानच्या सुधारित मेट्रो मार्गाला मंजुरी दिली, ज्यामुळे हा प्रलंबित प्रकल्प पुन्हा चर्चेत आला.
२०२५ : केएमआरएलने मंजूर संरेखन आणि सध्याच्या गतिशीलतेच्या आवश्यकतांच्या आधारावर डीपीआर अद्ययावत करण्याचे काम सुरू केले.
२०२६ : हा प्रकल्प डीपीआर आणि मंजुरीच्या टप्प्यात असून, बांधकाम सुरू होण्यापूर्वी पुढील मंजुऱ्या मिळणे आवश्यक आहे.
त्रिवेंद्रम लाईट मेट्रोचा रिअल इस्टेटवर परिणाम: कुठे मालमत्तेच्या किमती वाढतील
आता कझाकुट्टम ते पप्पनमकोड मेट्रो मार्गाला अंतिम स्वरूप येत असल्याने, या मार्गालगतच्या जमिनी आणि फ्लॅटच्या किमती वाढू लागल्या आहेत.
विविध क्षेत्रांना खालीलप्रमाणे फायदा होईल:
| क्षेत्र |
हे बातम्यांमध्ये का आहे |
मालमत्तेचे काय होईल? |
| कझाकुटम आणि टेक्नोपार्क |
आयटी हब आणि प्रस्तावित मेट्रो यार्डजवळ. |
टेक व्यावसायिकांकडून भाड्याच्या फ्लॅट्स आणि पीजी रूम्सना प्रचंड मागणी; मालमत्तेच्या किमती झपाट्याने वाढतील. |
| थंपानूर आणि एम.जी. रोड |
मुख्य रेल्वे स्टेशन आणि बस स्थानकाला जोडते. |
दुकानांच्या जागा आणि व्यावसायिक इमारती अधिक मौल्यवान होतील. |
| वैद्यकीय महाविद्यालय क्षेत्र |
डॉक्टर, विद्यार्थी आणि रुग्णालयातील कर्मचाऱ्यांसाठी सुलभ प्रवास. |
कौटुंबिक अपार्टमेंट आणि लहान दवाखान्यांना चांगली मागणी आहे. |
| पप्पनमकोड |
पहिल्या टप्प्याच्या मार्गावरील शेवटचा थांबा. |
येथे अधिक बांधकाम व्यावसायिक किफायतशीर गृहनिर्माण प्रकल्प सुरू करतील. |
-
जमिनीचे दर: तज्ञांच्या मते, भविष्यातील कोणत्याही मेट्रो स्टेशनपासून १० मिनिटांच्या चालण्याच्या अंतरावरील जमिनीच्या किमती लवकरच १५% ते २५% नी वाढतील.
-
सुलभ जीवन: रोजच्या वाहतूक कोंडीतून सुटका मिळवू इच्छिणाऱ्या तरुण खरेदीदारांसाठी कॉम्पॅक्ट अपार्टमेंट्स बांधण्याकरिता बिल्डर्स आधीच मेट्रो लाईनजवळ भूखंड खरेदी करत आहेत.
त्रिवेंद्रम मेट्रोबद्दल अंतिम विचार
तिरुवनंतपुरम लाईट मेट्रो प्रकल्पाचे बांधकाम अद्याप सुरू झालेले नाही. सर्वसमावेशक गतिशीलता योजना अहवालाला अद्याप मंजुरी मिळणे बाकी आहे. कोची मेट्रो रेल लिमिटेड या अहवालाचा अभ्यास करून शहरात कोणत्या प्रकारची मेट्रो प्रणाली आवश्यक आहे, हे ठरवेल. तिरुवनंतपुरम लाईट मेट्रो प्रकल्पासाठी कोणतेही स्वतंत्र ऑनलाइन पोर्टल तयार करण्यात आलेले नाही. तथापि, त्रिवेंद्रम मेट्रोबद्दलची नवीनतम माहिती तपासण्यासाठी तुम्ही केरळ रॅपिड ट्रान्झिट कॉर्पोरेशन लिमिटेडच्या अधिकृत वेबसाइटला भेट देऊ शकता.
| भारतातील इतर मेट्रो प्रकल्प |
||
.jpg)
